نویسنده = کمیجانی، مجید
بیوتکنولوژی کشاورزی

بررسی کارایی ترکیبات ضدمیکروبی طبیعی و شیمیایی در کنترل پاتوژن‌های درون شیشه‌ای سیب‌زمینی (Solanum tuberosum

دوره 16، شماره 3، تابستان 1404، صفحه 57-71

https://doi.org/10.48311/biot.2025.27537

مینا تقی زاده، زهرا سادات میرابوطالبی، مجید کمیجانی

چکیده بخش مهمی از روش‌های آزمایشگاهی کشت درون­شیشه­ای گیاهی، گندزدایی ریزنمونه‌ها و حفظ شرایط استریل است. در شرایط ایده‌آل، مواد گندزدا باید روی طیف وسیعی از میکروارگانیسم‌ها با چگالی کم مؤثر باشند. از طرفی استفاده روزافزون از آنتی­بیوتیک­ها موجب مقاومت میکروب­ها در مقابل این ترکیبات شده است. امروزه استفاده از ترکیباتی مانند اسانس­ها و نانوذرات در مطالعات میکروبیولوژی کاربرد دارد. این پژوهش با هدف مقایسه اثر سه گروه آنتی­بیوتیک­های سفازولین، پنی­سیلین و کلرامفنیکل، اسانس­ گیاهی زیره و نانوذرات نقره روی کنترل آلودگی­های درون­شیشه­ای گیاه سیب­زمینی (Solanum tuberosum L.) انجام شد. ریزنمونه­ها به مدت یک دقیقه با اتانول 70 درصد و سپس 10 دقیقه با محلول سفید کننده تجاری خانگی (وایتکس) گندزدایی شدند. تیمارهای تکمیلی گندزدایی ( سفازولین، کلرامفنیکل، پنی­سیلین، نانوذره نقره و اسانس زیره) در غلظت­های 10، 20، 40 و 80 میلی­گرم در لیتر برای نانوذره و 100 و 200 میلی­گرم در لیتر برای سایر تیمارها در محیط کشت استفاده شد. با توجه به نتایج، زیره بیشترین و سفاوزلین کمترین بازدارندگی میکروبی را داشت. استفاده از نانونقره 40 میلی­گرم در لیتر آلودگی باکتریایی را تا 73 درصد کاهش داد و پنی­سیلین 100 میلی­گرم در لیتر 67 درصد بازدارندگی آلودگی را فراهم کرد. در نهایت، اسانس­های گیاهی و نانوذرات می­توانند به عنوان جایگزینی برای